Vallei - Dal der Koninginnen

Deze vallei bevindt zich in het uiterst zuidelijk gedeelte van de Thebaanse necropool. Hier werden vanaf de 18de dynastie de eerste prinsen en prinsessen van Koninklijke bloede, maar ook andere belangrijke personen begraven. Ook werd hier vanaf de tijd van Ramses II, de koninginnen die de titel 'Koninklijke gemalin', droegen begraven. En tijdens de 20ste dynastie veranderde Ramses III de traditie en liet hier graven voor enkele van zijn kinderen (prinsen) maken. De Wadi el Melikat, zoals het Arabische bevolking de vallei noemt, dank zijn naam aan Champollion. Ook deze plaats was net als de Vallei der Koningen heilig. Volgens oude Egyptenaren was de grot symbolisch voor de buik of de baarmoeder van de goddelijk koe (Hathor) waaruit het water stroomde dat de aanstaande verrijzenis van de overledene voorspelde die op deze bevoorrechte plaats begraven was. De graven kunnen in twee groepen worden verdeeld. Tot de eerste groep behoren de grafschachten (meer dan zestig) die tot de 18de dynastie teruggaan en tot de tweede, de grote Ramessaanse graven van de 19de dynastie, die een complexe structuur vertonen en uit echte begrafenisvertrekken bestaan, deze laatste lijken veel op de graven in de Vallei der Koningen, alleen wat eenvoudiger. De eerste gemalin die hier werd begraven was Sat-Ra, echtgenote van Ramses I en moeder van Seti I. Na het einde van de Ramessaanse periode en de daaropvolgende systematische schending door grafrovers, werden de begrafenissen in de vallei hervat. Vanaf de 21ste dynastie en in de Derde tussenperiode werden de graven een begraafplaats voor personen die niet van koninklijk bloed waren. In het begin van het Romeinse Rijk veranderde de vallei in een openbare begraafplaats tot halverwege de vierde eeuw v. Chr. toen de Kopten zich hier vestigden. Zij verbranden en vernielde graven en verbranden het klooster Deir Roemi, hiervan zijn de ruines nog te zien. Al tijdens het uithakken van de graven moet bekend zijn geweest dat deze rosten niet geschikt waren, ze moesten daarom maatregelen nemen, ze gebruikte muna, een speciale pleister die vaak hele wanden en plafonds van de graven bedekte. Soms was de kwaliteit zo slecht dat de architecten opdracht gaven op een nieuwe betere plaats opnieuw te beginnen, hierdoor zijn er veel onvoltooide graven. De eerste archeoloog die hier systematische opgravingen verrichte was de Italiaan Ernesto Schiaparelli, die in de periode tussen 1902 en 1906 werkte, samen met een Egyptoloog Francesco Ballernini. Zij ontdekte de belangrijkste graven, zoals de kinderen van Ramses III, Setherchopsjef, Chaemwaset en Amonherchopsjef, maar ook het graf van Nefertari, de vooraanstaande Koninklijke gemalin van Ramses II, een van de mooiste graven van alle Thebaanse graven. In 1970 ging een aantal projecten van start, die door het CNRS van Parijs, het Louvre en het CEDAE en door de Egyptische oudheiddienst werden uitgevoerd. De graven werden schoongemaakt en opnieuw bestudeerd, en er kwam een systematische analyse van alle graven.

Het graf van Nefertari (19de dynastie) is een van de mooiste van de Koninginnenvallei en van de hele Thebaanse necropool. Ramses II liet dit graf bouwen voor zijn geliefde vrouw. Het magnifieke resultaat moest de ongekende schoonheid van deze vrouw symboliseren.
Het grafmonument is in het midden van de 20ste eeuw uitgebreid gerestaureerd geweest. Vooral de schilderijen die op de wanden aangebracht werden, zijn van een uitzonderlijke schoonheid en kwaliteit. Er worden slechts een beperkt aantal bezoekers per dag toegelaten en foto en/of videocamera's zijn ten strengste verboden.

                                                                                               Tombe 33 - Padiamenope

15 september 2008 Tombe 33 - Vallei der Koningen. Bekijk een (Nederlandstalige) film van het betreden van Tombe 33 hier.
DEN HAAG (GPD) - Achter één van de meest populaire toeristische attracties in Egypte, de Vallei der Koningen, ligt een mysterieuze graftombe. Het gaat om Tombe 33, een rustplaats die al meer dan duizend jaar verborgen is gebleven en juist daarom het grootste mysterie van het heilige land wordt genoemd. Zo’n 100 jaar geleden trok een groep van archeologen de tombe in, maar keerde nooit meer terug. De CNN documentaire World’s Untold Stories: Tombe 33, volgt de meest recente heropening van de tombe.
De opening van deze graftombe - gelegen op de westelijke oever van de Nijl, ongeveer vijfhonderd kilometer ten zuiden van Caïro - had nog heel wat voeten in de aarde. De Egyptische overheid verzegelde de tombe een eeuw geleden met een grote muur en weigerde daarna iedere vorm van opgraving en onderzoek. Tot kort geleden, toen de regering een team van egyptologen van de Universiteit van Straatsburg uitnodigde om Tombe 33 te heropenen.
Deze tombe is erg lang dicht gebleven en in de geschiedenisboeken is er maar weinig over bekend, vertelt professor Claude Traunecker. Hij heeft de leiding over de opgravingen en ziet met deze klus een jeugddroom in vervulling gaan. Het is overduidelijk een soort mythe geworden, vooral omdat de tombe van ieder andere verschilt.
Het verschil zit vooral in de grootte van de tombe: tot ongeveer 20 meter onder de grond verbinden lange gangen de 22 kamers, die over drie verdiepingen zijn verspreid. Daarmee is Tombe 33 imposanter dan die van de meeste farao’s, en al helemaal omdat deze niet eens voor een koning of een lid van de Koninklijke familie was bestemd. Maar voor wie was deze grote tombe dan wel? En was deze persoon misschien meer dan alleen een dienaar?
Het was de Duitse archeoloog Johannes Dümichen, één van de eerste onderzoekers van het graf, die enkele inscripties wist te vertalen en ontdekte dat de tombe was gebouwd voor Padiamenope, een hooggeplaatste priester en Meester der Rituelen (belangrijke geleerde) die leefde in de zevende eeuw voor Christus.
Dümichen, tevens oprichter van het Instituut van de Egyptologie, raakte geobsedeerd door Tombe 33 en werkte aan een volledige beschrijving van het ondergrondse doolhof, de spectaculaire gangen en de kamers vol fresco’s en hiërogliefen. Maar de egyptoloog kwam niet verder dan slechts drie van de geplande zeven wetenschappelijke publicaties; hij overleed onverwachts in 1894, waarna de tombe werd verzegeld.
De beschrijvingen spraken tot de verbeelding van egyptologen wereldwijd, maar zorgden ook voor frustratie: het werk van Dümichen was, honderd jaar na zijn dood, nog steeds niet voltooid. Dat Tombe 33 na al die tijd eindelijk mag worden betreden, is dan ook een grote doorbraak, vindt Traunecker.
Na het afbreken van enkele muren voor de ingang betreedt hij met zijn team, onder toezicht van de Egyptische overheid, de laatste rustplaats van Padiamenope. Eén van de hiëroglyfische teksten lijkt tot de archeologen te spreken: ‘Degenen die nu geboren zijn, moge zij de tombe betreden en zien wat er binnen is. Kijk om je heen en probeer het te begrijpen. Lees en herstel deze inscripties. 'Ik ben nu al gechoqueerd door ons bezoek', reageert Traunecker, die beseft dat hij aan het begin staat van misschien wel de grootste ontdekkingstocht in zijn leven.
 

Graven en tombes

Tombe no. 30 - Nebiri (vermoedelijk), hoofd van de stallen, Dynasty XVIII
Tombe no. 31 - een Koningin, naam onbekend
Tombe no. 33 - Prinses Tanezem Dynasty XX (?)
Tombe no. 36 - een Prinses, naam onbekend
Tombe no. 38 - Koningin Sitre' vrouw van Ramses I
Tombe no. 40 - een Koningin, cartouche blank
Tombe no. 42 - Prins Para'hirwenemef, zoon van Ramses III
Tombe no. 43 - Prins Set-hirkhopshef, zoon van Ramses III
Tombe no. 44 - Prins Kha'emweset, priester van Ptah. zoon van Ramses III
Tombe no. 46 - Imhotep (waarschijnlijk) o.a. Vizier Tuthmosis I
Tombe no. 47 - Prinses 'Ahmosi Dochter van Sekenenre'-Ta'a en Sit-dhout
Tombe no. 51 - Koningin Esi II, moeder van Ramses VI, dochter van Hubalznet
Tombe no. 52 - Koningin Tyti Ramesside
Tombe no. 53 - Prins Ramses, zoon van Ramses III
Tombe no. 55 - Prins Amen(hir)khopshef, zoon van Ramses III
Tombe no. 60 - Koningin Nebttaui dochter van Ramses II
Tombe no. 66 - Koningin Nefertari, Vrouw van Ramses II
Tombe no. 68 - Koningin Merytamun dochter van Ramses II
Tombe no. 71 - Koningin Bent'anta dochter van Ramses II
Tombe no. 73 - een Prinses, naam onbekend Dynasty XX (?)
Tombe no. 74 - Koningin Tentopet
Tombe no. 75 - Koningin, naam onbekend